Quba rayonunda “Yaşıl dünya naminə həmrəylik ili” çərçivəsində ağacəkmə aksiyası keçirilib.

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyevin müvafiq Sərəncamı ilə 2024-cü ilin ölkəmizdə “Yaşıl dünya naminə həmrəylik ili” elan edilməsi ilə bağlı Quba Rayon İcra Hakimiyyətinin təsdiq etdiyi Tədbirlər Planına uyğun olaraq 18 oktyabr 2024-cü il tarixdə Quba Rayon İcra Hakimiyyətinin təşkilatçılığı ilə Quba-Xaçmaz magistral avtomobil yolunun Quba rayonunun ərazisindən keçən hissəsinin kənarında ağacəkmə aksiyası keçirilmişdir. Aksiyada Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı İlqar Mahmudov, Azərbaycan Respublikası Prezidentnin Administrasiyasının məsul əməkdaşı, Rayon İcra Hakimiyyətinin kollektivi, YAP Quba rayon təşkilatının, rayonun hüquq-mühafizə orqanlarının rəhbərləri, regional və digər idarə, müəssisə, təşkilatların rəhbərləri və kollektivləri, şəhid ailələri, qazilər, müharibə iştirakçıları, ictimaiyyət nümayəndələri, könüllülər, gənclər və tələbələr iştirak etmişdir.
Aksiyasında gün ərzində yerli iqlim şəraitinə uyğun 8 mindən çox ağac tingləri əkilmiş, aksiya iştirakçıları ağac əkməklə yanaşı, ərazidə təmizlik-abadlıq işləri aparmış, yol kənarlarını alaq otlarından, daşlardan təmizləmiş, əvvəllər basdırılan tinglərə aqrotexniki qulluq göstərmişlər.
 

Ege Universiteti, Quba şəhərində “Soyqırımı Memorial Kompleksi”, Qobustan Milli Tarix-Bədii Qoruğu, Lənkəran Regional Elmi Mərkəzi, Ege Universiteti Türk Dünyası Araşdırmaları İnstitutu, Azərbaycan Turizm və Menecment Universiteti, Azərbaycan Universiteti, Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universitetinin Şamaxı Filialı və Azərbaycan Dövlət Gömrük Akademiyasının birgə təşkilatçılığı ilə 17 oktyabr tarixində Beynəlxalq Türkiyə-Rusiya Əlaqələri Simpoziumu başlayıb . Bu elmi tədbir iki ölkə arasındakı strateji tərəfdaşlıq və dostluq əlaqələrinin daha da möhkəmləndirilməsi, elmi və mədəni əlaqələrin inkişaf etdirilməsi məqsədi daşıyır. Qeyd edək ki, simpozium 3 gün davam edəcək.

Simpoziumda Türkiyə və Azərbaycanın akademik dairələrinin tanınmış alim və tədqiqatçıları iştirak edərək tarixi, siyasi, iqtisadi və mədəni əlaqələrə dair aktual mövzular üzrə məruzələrlə çıxış ediblər.

Simpoziumun açılış mərasimində çıxış edən Quba şəhərində “Soyqırımı Memorial Kompleksi”nin direktoru Dr. Rəxşəndə Bayramova tədbir iştirakçılarını salamlayaraq təşkil olunan simpoziumun əhəmiyyəti, Türkiyə-Rusiya əlaqələrinin tarixi fonunda regional təhlükəsizlik, enerji əməkdaşlığı və iqtisadi inkişaf məsələləri haqqında söz açmışdır. Azərbaycan və Türkiyə arasında dərin tarixi köklərə dayanan dostluq və qardaşlıq münasibətlərindən bəhs edən tarixçi-alim bu münasibətlərin xüsusilə də iki ölkə arasında tarixi ədalətin bərpası və birgə keçmişimizin qorunmasında əhəmiyyətli rol oynadığını vurğulayıb. Dr. Bayramova həmçinin Quba şəhərində “Soyqırımı Memorial Kompleksi” kimi tarixi abidələrin hər iki xalqın yaddaşında xüsusi yer tutduğunu və bu kimi simpoziumların tarixi faktların geniş ictimaiyyətə çatdırılması baxımından mühüm olduğunu qeyd edib.

Simpoziumda həmçinin iki ölkənin strateji tərəfdaşlığı, mədəni mübadilələr və ortaq elmi tədqiqatların gələcək perspektivləri də ön plana çəkilib.

Quba şəhərində “Soyqırımı Memorial Kompleksi”nin direktoru Dr. Rəxşəndə Bayramova Türkiyə Respublikasının İstanbul şəhərində keçirilmiş IX YOCOCU (Mədəni İrsin Konservasiyasında Gənclər) konfransında iştirak edib.

“Azərbaycanın ilk yaddaş məkanı – Quba şəhərində”Soyqırımı Memorial Kompleksi” adlı məqalə ilə çıxış edən tarixçi-alim Soyqırımı Memorial Kompleksinin fəaliyyəti barəsində, eləcə də Azərbaycan tarixində baş vermiş soyqırımların qorunub saxlanılması istiqamətindəki əhəmiyyətindən bəhs edib. O, həmçinin kompleksin yaradılmasının səbəbləri və onun dünya ictimaiyyətinə çatdırılması zərurəti haqqında danışıb.
Qeyd edək ki, Quba şəhərində “Soyqırımı Memorial Kompleksi” 1918-ci ildə Azərbaycanlılara qarşı törədilmiş soyqırımları əbədiləşdirən ilk memorial məkandır və onun yaradılması Azərbaycan üçün mühüm tarixi bir addım kimi qiymətləndirilir.

15 oktyabrda başlayan konfrans üç gün boyunca davam edib.

Quba şəhərində "Soyqırımı Memorial Kompleksi"nin əməkdaşı, Şərqşünas alim Sübhan Talıblı beynəlxalq jurnalda erməni vandalizmindən yazıb.

Şərqşünas alim beynəlxalq jurnalda erməni vandalizmindən yazıb

AMEA-nın akademik Ziya Bünyadov adına Şərqşünaslıq İnstitutunun aparıcı elmi işçisi tarix üzrə fəlsəfə doktoru, dosent Sübhan Talıblının “Historical and cultural heritage of Azerbaijan destroyed as a result of Armenian aggression” (Erməni təcavüzü nəticəsində dağıdılmış Azərbaycanın tarixi və mədəni irsi) adlı məqaləsi Türkiyədə nəşr olunan “Vakanüvis – Uluslararası Tarih Araştırmaları Dergisi”ndə ingilis dilində çap olunub. 

Məqalədə Ermənistan Respublikasının və onu dəstəkləyən qüvvələrin hərtərəfli dəstəyi ilə təcavüzü nəticəsində dağıdılmış Azərbaycanın tarixi, maddi-mənəvi abidələri araşdırlır. Eyni zamanda Qarabağın tarixi, Qarabağ xanlığı, Qarabağın icitmai-siyasi, sosial-iqtisadi, mədəni-mənəvi vəziyyəti, Ermənistanın Azərbaycanın tarixi, mədəni-mənəvi abidələrinə qarşı terroru, İrəvanda erməni vandalizmi, işğal zamanı Qarabağda dağıdılmış türk-müsəlman, Alban abidələri, erməni vandalizmi nəticəsində dağıdılmış maddi-mənəvi abidələrlə bağlı beynəlxalq və regional təşkilatların mövqeyi, Azərbaycan Respublikasının atdığı addımlar və s. məsələlər tədqiq və təhlil edilir.

https://science.gov.az/az/news/open/30204

Şəhidlərimizi ehtiramla anırıq.

27 Sentyabr – Anım Günü
Bu tarixi gün Prezident İlham Əliyevin 2020-ci il dekabrın 2-də imzaladığı “Azərbaycan Respublikasında Anım Gününün təsis edilməsi haqqında” sərəncama əsasən qeyd edilir.
27 sentyabr 2020-ci il səhər saatlarında Ermənistan Silahlı Qüvvələrinin genişmiqyaslı təxribat törədərək cəbhəboyu zonada yerləşən Azərbaycan Ordusunun mövqelərini və yaşayış məntəqələrini iriçaplı silahlar, minaatanlar və müxtəlifçaplı artilleriya qurğularından intensiv atəşə tutması nəticəsində Ermənistan ordusunun döyüş aktivliyinin qarşısını almaq, mülki əhalinin təhlükəsizliyini təmin etmək məqsədilə Azərbaycan ordusunun komandanlığı tərəfindən qoşunların bütün cəbhə boyu sürətli əks-hücum əməliyyatı başlaması barədə qərar verilmişdir. Qarşıdurmalar nəticəsində Ermənistanda hərbi vəziyyət və ümumi səfərbərlik, Azərbaycanda isə hərbi vəziyyət və komendant saatı, 28 sentyabrda qismən səfərbərlik elan edilmişdir. Qarşıdurmalar qısa müddətdə sürətlə alovlanmış və İkinci Qarabağ müharibəsinə çevrilmişdir.
Ermənistan respublikası ilə 44 gün davam edən müharibə ərzində 4 oktyabrda Cəbrayıl, 17 oktyabrda Füzuli, 20 oktyabrda Zəngilan, 25 oktyabrda Qubadlı və 8 noyabrda Şuşa şəhəri işğaldan azad edilmişdir. Moskvada imzalanan müqaviləyə əsasən, noyabrın 10-u Bakı vaxtı ilə saat 01:00-dan etibarən Dağlıq Qarabağ münaqişəsi zonasında atəşin və hərbi əməliyyatların tam dayandırılması, 1 dekabradək Ermənistan qüvvələrinin Dağlıq Qarabağın ətrafında Ermənistan nəzarətindəki Azərbaycan ərazilərindən çıxarılması və Naxçıvan Muxtar Respublikası ilə Azərbaycanın qərb rayonlarını birləşdirən yeni nəqliyyat kommunikasiyalarının inşasının təmin edilməsi elan edilmişdir.
II Qarabağ müharibəsində torpaqlarımız uğrunda canlarından keçərək şəhidlik zirvəsinə ucalan qəhrəman övladlarımızı Hörmət və Ehtiramla anırıq!

27 Sentyabr - Anım Günü ilə əlaqədar Quba şəhərində “Soyqırımı Memorial Kompleksi”ndə tədbir keçirilib.

Tədbirdə II Qarabağ savaşında iştirak edərək yaralanan qazimiz Taryel Ağasiyev və Soyqırımı Memorial Kompleksinin 20-yə yaxın əməkdaşı iştirak edib.
Tədbirdə şəhidlərimizin xatirəsi bir dəqiqəlik sükutla yad edilib.
Kompleksin direktoru qazimizi, tədbir iştirakçılarını salamlayaraq Anım Gününün təsis olunması haqqında məlumat vermişdir. Kompleksin direktor müavini Mehriban Əliyeva məruzə ilə çıxış edərək bildirib ki, Prezident İlham Əliyevin 2020-ci il 2- dekabr tarixli Sərəncamına əsasən, təsis edilən Anım Günü Vətən müharibəsində qəhrəmancasına döyüşmüş, ölkəmizin ərazi bütövlüyü uğrunda canlarından keçmiş əsgər və zabitlərimizə, bütün şəhidlərimizə dərin ehtiramın ifadəsidir. Xalqımız Vətən uğrunda canlarını fəda etmiş qəhrəman şəhidlərimizin xatirəsini qürurla yad edir.
Daha sonra çıxış edən qazi Taryel Ağasiyev qeyd etmişdir ki, Respublikamızın suverenliyi və ərazi bütövlüyü uğrunda gedən savaşda qəhrəmanlıq nümayiş etdirən əsgər və zabitlərimiz, arxa cəbhədə çalışan mülki insanlarımız, bütövlükdə xalqımız əzm və iradə, bir yumruq olaraq birlik və həmrəylik göstərmiş, düşmənə sarsıdıcı zərbələr endirmişdir.
Sonda qazi Taryel Ağasiyev ilə xatirə fotosu çəkdirilib.

Quba şəhərində “Soyqırımı Memorial Kompleksi“nin yaradılmasından 11 il ötür.

2007-ci ildə Quba şəhər stadionunda tikinti məqsədi ilə aparılan qazıntılar zamanı təsadüfən kütləvi məzarlıq aşkar edilmişdir. Milli Elmlər Akademiyasının Arxeologiya və Etnoqrafiya İnstitunun mütəxəssisləri tərəfindən aparılan tədqiqat nəticəsində məlum olmuşdur ki, buradaki insan sümükləri 1918-ci ildə ermənilər tərəfindən qətlə yetirilən yerli sakinlərə məxsusdur. Bu həqiqətləri dünya ictimaiyyətinə çatdırılmasi, Azərbaycan xalqının gələcək nəsillərinin milli yaddaşının qorunması və soyqırımı qurbanlarının xatirəsinin əbədiləşdirilməsi məqsədi ilə Azərbaycan Respublikası Prezidenti cənab İlham Əliyev 30 dekabr 2009- cu il tarixli sərancamı ilə Quba şəhərində “Soyqırımı Memorial Kompleksi“nin yaradılmasına qərar vermişdir. Memorial Kompleks Heydər Əliyev Fondunun təşəbbüsü ilə 2012-2013-cü illərdə Quba şəhərində Qudyalçayın sol sahilində, keçmiş stadion ərazisində inşa edilmiş və 2013- cü il sentyabrın 18 də açılmışdır. Açılışda cənab prezident İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əliyeva iştirak etmişlər.
Qeyd edək ki, Kompleksin ümumi sahəsi 3,5 hektardir və 5 hissədən ibarətdir. Kompleksin memarı isə türkiyəli memar Vahid Kasımoğludur.

“Yerli müqavimət hərəkatı və onların aparıcı üzvləri”

Xalq arasında “Ştul Mahmud” kimi məşhur olan Mahmud Əfəndiyev 1875-ci ildə Dağıstanın indiki Qurah rayonun Ştul kəndində anadan olmuşdur. Ştul onun doğulduğu kəndin adından götürülmüş təxəllüsüdür. Mahmudun atası Hacı Qasım bir neçə dəfə Məkkə ziyarətində olmuşdu, tanınmış din xadimi və alim idi. Anası İsli ali mədrəsə təhsili almış, ərəb dilində bir sıra tərcümələr etmişdi. El arasında ona “alim İsli” deyirdilər. Övladlarının təhsil almasına, dini və dünyəvi elmləri dərindən öyrənməsinə yaxından dəstək olan Hacı Qasım və İsli onun gələcək həyatında böyük rol oynamışdılar.
Öz biliyi və bacarığı ilə el arasında məşhurlaşan Ştul Mahmud bir müddət Cənubi Dağıstanın Kürə dairəsinin şəriyət məhkəməsində qazi işləmişdi. 1924-cü ildə şəriət məhkəmələri xalq məhkəmələri ilə əvəz olunur və Ştul Mahmud bir müddət rayon xalq məhkəməinin sədri vəzifəsində işləyir.
1918-ci ildə məşhur ləzgi qaçağı Hacı əfəndinin dəstəsi ilə birlikdə Qubaya gəlmiş və “Qanlı dərə”də erməni daşnaklarına qarşı döyüşlərdə yaxından iştirak etmişdir. 200 atlıya başçılıq etmiş Ştul Mahmud Xudat-Qusar cəbhəsində də döyüşmüşdü. Bəzi döyüş iştirakçıları onu “Ləzgi Mahmud” kimi xatırlayırdı.

1918-ci il soyqırımları zamanı erməni daşnaklarına qarşı fəal mübarizə aparan yerli müqavimət hərəkatının qəhrəmanlardan biri də 1880-ci ildə Quba qəzasının Qusar nahiyəsinin Hil kəndində anadan olmuş Hacıbaba Babayevdir.

O, həmin ildə baş vermiş hadisələr barədə xatirələrində deyir: “Amazasp  Qubaya   hücum edəndə kəndimizə kəhər at belində bir nəfər gəldi. Camaatı yığıb, özünün Əlibəy olduğunu bildirdi və xahiş etdi ki, əli silah tutan kim varsa döyüşə hazırlaşsın. Müsəlmanları qırmaq üçün Qubaya gələn ermənilərin qarşısını almaq lazımdır. Sonra o, başqa kəndlərə getdi.”

Bu çağırışdan  sonra  Hacıbaba  Babayev  Hil  kəndindən  Məhəmməd Hacıyev və  Gülməhəmməd  Mürşüdovun  başçılığı  ilə  yaradılan  200-dən çox silahlı  dəstəyə qoşularaq erməni daşnaklarına qarşı mübarizə aparmışdır. O,  Kuzunlu  Möhübəli əfəndi, Cağarlı  polkovnik  Hatəm ağa və Əlibəy Zizikski,  eləcə də Dağıstandan Əbdürrəhim əfəndinin dəstələri ilə birgə Digah  kəndi  yaxınlığında  “Qanlı dərə” adlanan  ərazidə  gedən  qızğın  döyüşlərdə erməni daşnak hərbi qüvvələrini darmadağın etmişlər.