Tarixdə bu gün: 27 iyun 1918-ci ildə Azərbaycan dili dövlət dili elan edilmişdir. Bu gün həmin tarixi hadisədən 104 il ötür. Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti dövründə diqqət yetirilən əsas sahələrdən biri də ana dili haqqında həyata keçirilən siyasət olmuşdur.

Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin qısa vaxtda ana dil sahəsində həyata keçirdiyi tədbirlər xalqımızın tarixində əhəmiyyətli izlər qoymuşdur. Dil siyasətini həyata keçirmək üçün təhsilin mühüm sahə olduğunu ön plana çəkən Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Hökuməti 1918-ci il avqustun 28-də ibtidai və orta təhsil müəssisələrində təhsilin ana dilində aparılması haqqında qərar qəbul edilmişdir. Aparılan islahatların məntiqi davamı kimi AXC-nin hərbi naziri Səməd bəy Mehmandarov 1918-ci il dekabrın 27-də ordu dilinin Azərbaycan-türk dili olduğu barədə əmr vermişdir. Hökumət 1919-cu il fevralın 11-də Azərbaycan milli ordusunda türk dilində süvari qoşunların nizamnaməsinin təsdiqi haqqında qərar qəbul etmişdir..
Hazırda Dövlət dilimiz olan Azərbaycan dili ötən əsrdə aparılan məqsədyönlü islahatlar nəticəsində öz lüğət tərkibini zənginləşdirmiş, dünya dilləri sırasında özünəməxsus yer tutmuşdur.

23 iyun 1918-ci ildə Azərbaycanda hərbi vəziyyət elan edilmişdir.

Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti hökuməti çox mürəkkəb daxili və beynəlxalq vəziyyətdə ölkənin ərazi bütövlüyünü təmin etmək, iqtisadi-sosial sahələrdə inkişafa nail olmaq, həmçinin ordu quruculuğunu zəruri qanunlarla möhkəmləndirmək məqsədilə mühüm qanunvericilik tədbirləri həyata keçirei. AXC hökuməti fəaliyyəti dövründə güclü ordunun formalaşması üçün vacib olan müxtəlif hərbi strukturların yaradılmasına, hərbi kadrların hazırlanmasına, ümumən ordunun təminatına xüsusi diqqət verirdi. Eyni zamanda 4 iyun 1918-ci il Osmanlı-Azərbaycan dostluq və qarşılıqlı yardım haqqında müqaviləyə əsasən türk qoşunları yüksək döyüş qabiliyyətinə malik Azərbaycan ordusunun yaradılması üçün misilsiz kömək göstərirdi. Rusiya imperiyası dövründə müsəlmanların hərbi xidmətə çağırılmaması səbəbindən azərbaycanlılar arasında zabit kadrların çatışmaması da özünü kəskin şəkildə büruzə verirdi.
Milli Şuranın 28 may 1918-ci il tarixli ilk hökumət tərkibi haqqındakı qərarında hərbi nazirlik yaratmaqla ordu quruculuğuna önəm verirdi. Xosrov bəy Sultanov ilk hərbi nazir kimi hökumətin tərkibinə daxil edildi. Yaranmış təhlükəni, ölkədəki gərgin vəziyyəti nəzərə alaraq hökumət 23 iyun 1918-ci ildə bütün Azərbaycan ərazisində hərbi vəziyyət elan etdi.
1918-ci il iyulun 11-də Gəncə Şəhər Hərbi Mükəlləfıyyət İdarəsi hökumətin qərarı ilə Ümumazərbaycan Hərbi Mükəlləfiyyət İdarəsinə çevrildi. Həmin gün 1894-1899-cu illərdə anadan olmuş müsəlmanları orduda xidmətə cəlb etmək üçün səfərbərlik elan edildi. Hökumətin qərarında Azərbaycan Hərbi Mükəlləfıyyət İdarəsinə çağırışçıların toplanış məntəqəsinin yerini və çağırış vaxtını müəyyən etmək tapşırıldı. Baş nazir F. Xoyski və hərbi idarə işləri üzrə səlahiyyətli İ. Ziyadxanovun imzaladığı sənəddə hərbi mükəlləfiyyətdən yayınan şəxslər barəsində hərbi vəziyyət dövrünün qanunlarına uyğun olaraq cəza tədbirlərinin görülməsi nəzərdə tutulurdu.
Həmin vaxt Qafqaz İslam Ordusu Osmanlının 5-ci diviziyası və general Əliağa Şıxlinskinin başçılıq etdiyi müsəlman milli korpusu əsasında təşkil edilmişdi.
Nuru Paşanın komandanlıq etdiyi Qafqaz İslam Ordusunda 18 minədək əsgər və zabit var idi ki, bunun 6000-i Osmanlı nizami ordusundan, 12 minə qədəri isə Azərbaycan hərbi hissələrindən ibarət idi.

15 İyun – Milli Qurtuluş Günü

15 İyun – Milli Qurtuluş Günü
tariximizə qızıl hərflərlə yazılmış , Azərbaycan xalqının taleyində
böyük ictimai, siyasi və tarixi əhəmiyyətə malik və xalqımız üçün əsl qurtuluş tarixidir. Bu tarixi yaradan isə Azərbaycanın müstəqilliyinin qorunub saxlanmasında, möhkəmlənməsində, inkişafında müstəsna rol oynayan, daim xalqına arxalanan Heydər Əliyevdir.

1991-ci ilin oktyabrında Azərbaycan müstəqillik əldə etdi. Lakin müstəqilliyin ilk illəri siyasi hakimiyyət boşluğu və dövlətin əsaslarının, ordu və dövlət təhlükəsizliyi orqanları da daxil olmaqla, dövlətin bütün təsisatlarının boşluğu ilə əlamətdar idi. Ermənistanın ilhaqçılıq niyyəti güdən təcavüzü respublikada vəziyyəti daha da gərginləşdirirdi.
Vətənin bu ağır dövründə Azərbaycan Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinin birinci katibi olmuş, daha sonra Sovet İttifaqı Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsi Siyasi Bürosunun üzvü, SSRİ Nazirlər Soveti sədrinin birinci müavini vəzifələrində çalışmış, Moskvada istefa verdikdən sonra 1991-1993-cü illərdə Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin sədri kimi bu diyarın xilası yolunda fədakarlıq nümunələri göstərən Heydər Əliyev hakimiyyətə qayıtdı. 1993-cü il iyunun 15-də Heydər Əliyev Azərbaycan Respublikası Ali Sovetinin sədri seçildi. Beləliklə, 15 iyun Azərbaycanın tarixinə Milli Qurtuluş Günü kimi daxil oldu.

Hörmətli izləyicilər, məlumat üçün bildirmək istərdik ki, bu həftədən etibarən hər həftənin ikinci günü Quba şəhərində “Soyqırımı Memorial Kompleksi”nə gələn ziyarətçilər barədə həftəlik məlumat veriləcək.

Belə ki, geridə qoyduğumuz həftə ərzində Kompleksi Latviya Həmkarlar İttifaqının nümayəndə heyəti, Amerika Birləşmiş Ştatlarının Nümayəndələr Palatasının işçi heyəti, müxtəlif turlar, həmçinin respublika məktəbləri ziyarət etmişdir.

Bakı Dövlət Universitetinin Tarix fakültəsi ilə imzalanmış Anlaşma Memorandumuna əsasən, hər iki qurum arasında əməkdaşlıq uğurla davam etdilir.

Bu günlərdə Kompleksin kitabxanasına Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin və azərbaycanlılara qarşı törədilmiş soyqırımları tarixinə dair müxtəlif adda kitablar hədiyyə edilmişdir. Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinə həsr edilmiş müxtəlif illərdə keçirilmiş Konfransların materiallarından ibarət jurnal və kitablar, xüsusilə AXC-nin 100 illiyinə həsr olunmuş “Müsəlman Şərqində İlk Parlamentli Respublika” adlı konfrans materialları Kompleks əməkdaşlarının, eləcə də Kompleks kitabxanısına müraciət edəcək və bu sahədə araşdırma aparacaq oxucuların ətraflı məlumat əldə etməsinə töhfə olacaqdır.

1 iyun- Uşaqların Beynəlxalq Müdafiəsi Günü

Hər il ənənəvi olaraq Uşaqların Beynəlxalq Müdafiəsi Günü ilə əlaqədar Kompleksdə azyaşlı ziyarətçilərimiz, eləcə də burada çalışan əməkdaşların övladları üçün tədbirlər təşkil olunur. Bu il də balaca fidanlar üçün rəngarəng tədbir keçirilmiş və balacalarımıza müxtəlif hədiyyələr təqdim olunmuşdur.
Əziz balalar! Daima üzünüz gülər, səmanız aydın olsun.

Bu gün Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin yaranmasının 104-cü ildönümüdür.

1918-ci il may ayının 28-də Azərbaycanın müstəqilliyini bəyan edən “İstiqlal Bəyannaməsi” qəbul edilib. Yeni qurulan Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti öz üzərinə götürdüyü çətin tarixi vəzifəni imkanlarının ən son həddində çalışaraq şərəflə yerinə yetirmişdir
Məlum olduğu kimi Azərbaycan Xalq Cцmhuriyyəti müsəlman Şərqində ilk parlamentli respublika olmuşdur. Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti xalqımızın milli oyanışı prosesinin məntiqi nəticəsi kimi meydana çıxmışdır. 1918-ci il mayın 28-də Azərbaycanın istiqlaliyyətinin elan edilməsində Xalq Cümhuriyyətinin təşəkkül tapmasında və fəaliyyət göstərməsində Cümhuriyyətə rəhbərlik etmiş görkəmli dövlət xadimlərinin, vətənpərvər ziyalıların, peşəkar hərbçilərin adları xalqımızın yaddaşına əbədi həkk olunmuşdur.
Qeyd etmək lazımdır ki, Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Avropanın demokratik dəyərləri ilə Şərq mədəniyyətinin xüsusiyyətlərini birləşdirən yeni dövlət və cəmiyyət nümunəsi olmuşdur. Demokratik hüquq və azadlıqların bərqərar olması, etnik və dini mənsubiyyətdən asılı olmayaraq bütün vətəndaşların bərabər hüquqlarının tanınması, hətta bir çox Avropa ölkəsindən daha əvvəl qadınlara seçki hüququnun verilməsi, Azərbaycan dilinin dövlət dili elan edilməsi, təhsil və mədəniyyətin inkişafına xüsusi diqqət göstərilməsi, nizami milli ordunun qurulması və sair işlər Xalq Cümhuriyyəti hökumətinin yürütdüyü daxili siyasətin miqyasını və mənasını tam şəkildə səciyyələndirir. 1920 –ci ilin 11 yanvarında Versal sülh konfransında Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin de-fakto tanınması barədə qərar qəbul olunması isə xarici siyasətdə Azərbaycan diplomatiyasının ən böyük uğuru olmuşdur.
71 illik sovet işğalından sonra müstəqilliyinin yeni mərhələsinə qədəm qoyan müasir Azərbaycan Respublikası bu gün AXC –nin layiqli varisi kimi onun şərəfli işini davam etdirir.

 

“Müstəqilliyimiz Əbədidir” adlı tədbir

          “28 May Müstəqillik Günü”nün 104-cü ildönümü  ilə əlaqədar Quba şəhərində “Soyqırımı Memorial Kompleksi” və Bakı şəhəri Seyid Cəfər Pişəvəri adına Respublika Humanitar Fənlər Gimnaziyasını birgə təşkilatçılığı ilə  “Müstəqilliyimiz Əbədidir” adlı tədbir keçirilmişdir. Tədbirdə Kompleksin direktoru t.ü.f.d Rəxşəndə Bayramova və elmi işçisi  t.ü.f.d Sübhan Talıblı 1918-ci il mayın 28-də müsəlman Şərqində ilk dünyəvi demokratik dövlət olan Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin yaranmasından, eləcə də Müstəqil Azərbaycan Cümhuriyyətinin qısa müddət ərzində böyük nailiyyətlər və qalibiyyətlər əldə edilməsibarədəməruzələrlə çıxışlar etmişlər. Sonda Gimnaziya  rəhbərinə  və fəal şagidlərə  Sertifikatlar  təqdim edilmişdir.

Bakı Dövlət Universitetində 28 May- Müstəqillik Gününə həsr olunmuş "Müsəlman Şərqinin İlk Cümhuriyyəti: Milli Dövlət Quruculuğunun Elmi-Nəzəri Əsasları və Əsas İstiqamətləri" mövzusunda RESPUBLİKA Elmi KONFRANSI keçirilmişdir.

Konfransda iştirak edən Quba şəhərində “Soyqırımı Memorial Kompleksi”nin elmi şöbəsinin əməkdaşlarından; Lətafət Beybutova, Ülkər Zeynalova, Abutalib Turabov, Namiq Bağırlı yazdıqları elmi məqalələri ilə çıxış etmişlər. Sonda əməkdaşlar təşkil olunmuş kitab sərgisi ilə də tanış olmuşlar.