"Azərbaycan Təbabəti Muzeyi"

Azərbaycan Təbabəti Muzeyi Azərbaycan SSR Səhiyyə Nazirliyinin 162№ əmrinə əsasən 29 yanvar 1986-cı ildən fəaliyyətə başlamışdır. Azərbaycan Təbabəti Muzeyi Azərbaycan xalqının mədəni irsinin mühüm hissəsini, respublikanın tibb və səhiyyənin inkişaf tarixinin, habelə Azərbaycan alimlərinin vətən və dünya elmindəki nailiyyətlərini işıqlandırmaq və əks etdirmək məqsədilə təşkil olunmuşdur.
Muzey keçmiş Qaraşəhər müalicəxanasının binasında yerləşir. Bu müalicəxanada görkəmli dövlət xadimi Nəriman Nərimanov 1914-1917-ci illər arasında həkim kimi fəaliyyət göstərmişdir.
Muzeyin fondunda ümumilikdə 13 845 əşya saxlanılır və daim yeni materiallarla zənginləşir.
Azərbaycan Tibb Universitetinin tələbələri, Həkimləri Təkmilləşdirmə İnstitutunun həkimləri, orta ixtisas tibb təhsili müəssisələrinin tələbələri, xarici qonaqlar və yerli vətəndaşlar müntəzəm olaraq muzeyi ziyarət edirlər.

Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universitetinin Tarix və coğrafiya fakültəsi və Xəzər Universitetinin Humanitar və sosial elmlər fakültəsinin tarix və tarix-coğrafiya ixtisasının tələbə-müəllim heyəti baş müəllim, tarix üzrə fəlsəfə doktoru Sevil Bəhrəmovanın rəhbərliyi ilə Ulu öndər Heydər Əliyevin anadan olmasının 101-ci ildönümü ərəfəsində Quba şəhərində “Soyqırımı Memorial Kompleksi”ni ziyarət ediblər.

Kompleksin direktoru Dr. Rəxşəndə Bayramova hər iki universitetin tələbələrinə müasir və müstəqil Azəraycanın memarı Ulu öndərin azərbaycanlılara qarşı törədilmiş soyqırımlara verdiyi hüquqi-siyasi qiymət barəsində məlumat vermişdir. Daha sonra tələbələr Soyqırımı Muzeyini ziyarət etmişlər.

Özbəkistanın Nizami adına Daşkənd Dövlət Pedaqoji Universitetinin rektoru Abduqappor Qırğızbəyov, Özbəkistan- Azərbaycan dostluq cəmiyyətinin icraçı direktoru Erkin Nuriddinov, Özbəkistandakı Heydər Əliyev adına Azərbaycan Mədəniyyət Mərkəzinin nümayəndəsi Vüqar Mirzəyev və Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universitetinin Quba Filialının direktoru Yusif Alıyev Quba şəhərində “Soyqırımı Memorial Kompleksi”ni ziyarət ediblər.

Ziyarətçilərə Erməni millətçilərinin tarixin müxtəlif mərhələlərində mifik “Böyük Ermənistan” ideyasını gerçəklədirmək məqsədilə soydaşlarımıza qarşı etnik təmizləmə, deportasiya və soyqırımların həyata keçirilməsindən danışılmış, 1918-ci ildə törədimiş soyqırımı zamanı 50 mindən çox günahsız sakinin qətlə yetirildiyi bildirilmişdir.
Sonda ziyarətçilərə soyqırımı həqiqətlərini özündə əks etdirən bukletlər təqdim olunub.

"Əshabi - Kəhf"

Əshabi-Kəhf ziyarətgahı Naxçıvan şəhərindən, təqribən 12 km aralıda – Culfa rayonunda Haçadağ və Nəhəcir dağları arasında, dəniz səviyyəsindən 1665 metr yüksəklikdə ərazidə yerləşir. Aparılan tədqiqatlar sübut edir ki, Qurani-Kərimdə adı çəkilən “Əshabi-Kəhf” mağarası məhz Naxçıvandadır.
“Əshabi-Kəhf” adı ərəb dilindən götürülmüşdür. Belə ki, “əshab” “yeniyetmə cavan oğlanlar” , “kəhf” isə “mağara, sığınacaq yeri” mənasına gəlir. “Əshabi-Kəhf” təkcə ziyarətgah yox, həmçinin Azərbaycanın ən qədim tarixi abidələrindən biridir. Ziyarətgah “Yeddi kimsənə”, “Cənnət bağı”, “Qara daş”, “Damcıxana”, Məscid kimi bir neçə hissədən ibarətdir.
Ulu öndər Heydər Əliyevin tapşırığı əsasında ziyarətgahda abadlıq-bərpa işləri aparılmışdır. Ziyarətgahın girişində “Əshabi-Kəhf ziyarətgahında bərpa və abadlıq işləri 1998-ci ildə Azərbaycan Prezidenti möhtərəm Heydər Əliyevin tapşırığı və himayəsi ilə görülmüşdür” haqda məlumat verən kitabə yerləşdirilmişdir.

"Gavurqala"

Gavurqala – Azərbaycanın Ağdam rayonunun Boyəhmədli kəndinin cənubunda yerləşən ilk orta əsrlərə aid yaşayış məskəni olub.
1958-ci ildə aparılan İlk arxeoloji tədqiqatlar nəticəsində ərazidə III-V əsrlərdən başlayaraq X-XI yüzilliyə qədər yaşayışı özündə əks etdirən 4 metr qalınlığında mədəni təbəqə üzə çıxarılmışdır. Ağ daşdan inşa edilmiş Gavurqala kilsəsi şəhərdə memarlığın inkişafını xarakterizə etmək üçün ən gözəl nümunədir. Məbədin dörd qapısı, döşəməsi isə hamar yonulmuş daşlarla örtülmüşdür. Məbəd ərazisindən daş sənduqə tipli qəbirlər aşkar edilmişdir. Bu sənduqənin qapağı üzərindəki yazıdan aydın olur ki, burada alban hökmdarı Qriqor Hammamın qardaşı dəfn edilmişdir.
Tədqiqatçılar Gavurqalanın əsl adı barəsində müxtəlif fikirlər söyləmişlər. Bəzi mənbə məlumatlarına görə, hökmdar nəslinə məxsus qəbiristanlığının burada yerləşməsi, buranın alban hökmdarlarının yay iqamətgahı kimi şöhrət qazanmış Aluen şəhərinin qalıqları olmasını iddia etməyə əsas vermişdir. Alban hökmdarının qardaşının qəbrinin burada olması da təsadüfi deyildir. Çünki Aluen şəhəri qafqaz albanlarının dini və ictimai tədbirlərinin keçirildiyi əsas yer idi.
Aluen şəhəri orta əsrlərdə Bərdədən Dəbilə (Dvinə) gedən ticarət yolunun üstündə yerləşmişdir. Bu yol üstündə ilk şəhər tipli yaşayış yeri də məhz Govurqaladır. Gavurqaladan toxuculuq, dulusçuluq, zərgərlik və şüşə istehsalına dair xeyli faktik material əldə edilmişdir. Lakin Gavurqalanı digər həmdövr abidələrindən fərqləndirən burada xırda-nəfis sənətkarlığın və toxuculuğun geniş yayılmasıdır. Axtarışlar zamanı zərgərliyə və toxuculuğa dair əmək alətləri kolleksiyası əldə edilmişdir.
Rəşid Göyüşov qeyd edir ki, sadalanan bütün keyfiyyətlər Gavurqalanı Qafqaz Albaniyasının dini istiqamətdə inkişaf etmiş ən möhtəşəm yaşayış məskənləri sırasına daxil etməyə imkan verir.

İspaniyanın Kataloniya şəhərində 23 aprel Sant Jordi və ya Müqəddəs Georgi Günü kimi qeyd olunur. Bu gün 15-ci əsrdən bəri qızılgül və kitab mübadiləsi ilə əlaqələndirilir. Kişilərin qadınlara qızılgül, qadınların isə kişilərə sevgi və minnətdarlıq simvolu olaraq kitab hədiyyə etməsi ənənədir. Bu ənənə bütün dünyada Kitab Gününün qeyd olunmasına öz təsirini göstərmişdir.

1995-ci ildə YUNESKO (Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Təhsil, Elm və Mədəniyyət Təşkilatı) aprelin 23-nü Ümumdünya Kitab və Müəllif Hüququ Günü elan edib. Bu qərar bütün dünyada müəllifləri və kitabları təqdir etmək, həmçinin mütaliə, nəşr və müəllif hüquqlarını təşviq etmək üçün qəbul edilib.

Türkiydəki Əskişəhər Azərbaycanlılar Dərnəyi ilə Quba şəhərində "Soyqırımı Memorial Kompleksi"nin birgə təşkilatçılığı ilə keçirilmiş vebinarda Kompleksin əməkdaşı Aysu Bülbülzadə Kompleksin fəaliyyəti haqqında məlumat vermiş, həmçinin Soyqırımı Muzeyini virtual olaraq tədbir iştirakçılarına təqdim etmişdir.

Əskişəhər Azərbaycanlılar Dərnəyinin rəhbəri Cavid Aydın Quba şəhərinə səfəri zamanı Soyqırımı Memorial Kompleksini ziyarət edərək Aysu Bülbülzadəni təşəkkürnamə ilə təltif etmişdir.

18 Aprel - Beynəlxalq Abidələr və Tarixi Yerlər Günü, eləcə də Yaşıl Dünya naminə Həmrəylik İli ilə əlaqədar Çıraqqala-Şabran Dövlət Tarix- Mədəniyyət Qoruğu və Quba şəhərində “Soyqırımı Memorial Kompleksi”nin birgə təşkilatçılığı, Şabran RİH-nin, H.Əliyev Mərkəzinin, Şabran rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sisteminin və Xəqani Poeziya evinin nümayəndələrinin iştirakı ilə “Abidələrimizi qoruyaq və təbliğ edək” adlı tədbir keçirilmişdir.